Muốn lưu một trang để mở lại sau, bạn bấm Ctrl+D trên Windows hoặc Cmd+D trên Mac, hoặc bấm hình ngôi sao ở cuối thanh địa chỉ. Trang được lưu thành dấu trang (Edge gọi là Mục yêu thích). Muốn tìm lại trang đã xem mà quên lưu, bạn mở lịch sử bằng Ctrl+H, hoặc Cmd+Y với Chrome và Safari trên Mac, rồi gõ vài chữ nhớ được vào ô tìm kiếm.
Hai thứ này nghe đơn giản nhưng phần lớn người dùng để chúng thành bãi rác: hàng trăm dấu trang không thư mục, lịch sử không bao giờ dọn, đổi máy thì mất sạch. Bài này đi qua cách sắp dấu trang để tìm được trong năm giây, cách tìm trong lịch sử cho trúng, cách mang dấu trang sang máy hoặc trình duyệt khác, và chế độ ẩn danh thật ra che được gì, không che được gì.
Lưu dấu trang đúng chỗ ngay từ lần đầu
Thói quen bấm ngôi sao rồi đóng hộp thoại là nguồn gốc của mọi đống dấu trang lộn xộn. Mất thêm ba giây lúc lưu sẽ đỡ cả chục phút lúc tìm:
- Bấm Ctrl+D hoặc ngôi sao. Hộp thoại nhỏ hiện ra với tên trang và thư mục lưu.
- Sửa tên cho ngắn và dễ tìm. Tên trang thường dài và đầy chữ thừa; đổi thành "Tra mã số thuế" hay "Lịch trực phòng khám" giúp ô tìm kiếm bắt trúng sau này.
- Chọn thư mục. Lần đầu, bạn tạo sẵn bốn năm thư mục theo việc: Công việc hằng ngày, Ngân hàng và thanh toán, Học tập, Gia đình, Đọc sau.
- Trang nào ngày nào cũng mở thì lưu thẳng vào thanh dấu trang, dải nằm ngay dưới thanh địa chỉ. Bật hoặc tắt dải này bằng Ctrl+Shift+B trên Chrome và Edge, Cmd+Shift+B trên Mac.
- Muốn thanh dấu trang chứa được nhiều hơn, xoá hẳn tên của những trang quen, chỉ giữ biểu tượng nhỏ. Bạn nhận ra trang qua biểu tượng là đủ.
Với trang ngân hàng hay trang dịch vụ công, lưu dấu trang còn là một lớp phòng lừa: lần sau bạn mở từ dấu trang chứ không gõ lại địa chỉ hay bấm liên kết lạ trong tin nhắn. Phần nhận diện trang giả mạo có ở trang AI Bảo Mật, ở đây chỉ nhắc thói quen này.
Dọn đống dấu trang cũ với trình quản lý dấu trang
Nếu bạn đã có vài trăm dấu trang không thư mục, đừng xoá vội. Mở trình quản lý dấu trang bằng Ctrl+Shift+O trên Chrome và Edge, hoặc qua trình đơn ba chấm, mục Dấu trang. Ở đây bạn thấy toàn bộ danh sách, kéo thả từng dấu trang vào thư mục, bấm chuột phải để sửa tên hoặc xoá, và có ô tìm kiếm ở trên cùng. Firefox mở trình quản lý tương tự, gọi là Thư viện, bằng Ctrl+Shift+O; Safari mở bằng Option+Cmd+B.
Cách dọn nhanh là làm theo lượt. Lượt đầu, xoá những trang đã chết: trang khuyến mãi đã hết, bài báo đọc rồi, trang mở ra báo lỗi. Lượt hai, tạo thư mục theo việc và kéo phần còn lại vào. Lượt ba, nhìn thư mục nào quá dài thì tách tiếp. Mỗi lượt mười lăm phút, làm trong ba buổi là xong, không cần ngồi cả chiều.
Có thể nhờ AI gợi ý cách chia thư mục: liệt kê loại trang bạn hay lưu bằng lời chung, ví dụ "trang tra cứu thuế, trang học tiếng Anh, công thức nấu ăn, trang mua sắm, trang ngân hàng", và hỏi "Gợi ý cho mình năm đến bảy thư mục dấu trang dễ tìm, mỗi thư mục tên ngắn". Đừng xuất cả tệp dấu trang rồi dán vào chatbot, vì trong đó có thể có đường dẫn trang quản trị nội bộ, trang có mã đăng nhập kèm trong địa chỉ hay tài liệu chia sẻ riêng. Nhận gợi ý xong, tự tạo thư mục trên máy và đổi tên cho hợp cách nghĩ của mình.
Tìm lại trang đã xem trong lịch sử cho trúng
Gõ chữ nhớ được, không cần nhớ địa chỉ. Ô tìm kiếm trong trang lịch sử tìm theo cả tiêu đề trang lẫn địa chỉ. Bạn nhớ trang đó nói về "học phí" hay có chữ "tuyển dụng" là đủ để lọc.
Nhớ ngày thì cuộn theo ngày. Trang lịch sử sắp theo ngày, mới nhất ở trên. Nhớ là xem hôm thứ Ba tuần trước thì cuộn tới ngày đó, nhanh hơn đoán chữ.
Gõ thẳng trên thanh địa chỉ. Thanh địa chỉ gợi ý cả từ lịch sử lẫn dấu trang. Gõ vài chữ đầu của tên trang là nó thường hiện lên ngay, không cần mở trang lịch sử.
Tìm trên máy khác. Nếu bạn đăng nhập trình duyệt bằng cùng tài khoản trên điện thoại và máy tính, lịch sử có thể được đồng bộ. Chrome có mục thẻ từ thiết bị khác trong trang lịch sử, mở lại được trang đang xem dở trên điện thoại.
Tìm bằng AI trong lịch sử. Một số bản Chrome có tính năng tìm lịch sử bằng mô tả tự nhiên, kiểu "trang công thức bánh mì xem tuần trước". Tính năng này chỉ có ở một số vùng và tài khoản, phải tự bật và có thể chưa có trên máy bạn; nếu dùng, nhớ rằng nội dung các trang bạn xem được xử lý để phục vụ việc tìm.
Lịch sử không phải kho vĩnh viễn. Trình duyệt tự xoá lịch sử quá cũ sau một thời gian tuỳ loại, và bạn hay người dùng chung máy có thể đã dọn. Trang quan trọng thì lưu dấu trang, đừng trông vào lịch sử.
Mang dấu trang sang máy mới hoặc trình duyệt khác
Có hai đường. Đường thứ nhất là đăng nhập cùng một tài khoản trên trình duyệt ở cả hai máy và bật đồng bộ dấu trang, mọi thứ tự chạy sang. Đường thứ hai dùng khi đổi sang trình duyệt khác hãng hoặc không muốn đăng nhập: xuất ra một tệp rồi nhập vào.
- Trên máy cũ, mở trình quản lý dấu trang (Ctrl+Shift+O trên Chrome hoặc Edge).
- Bấm trình đơn ba chấm trong trang quản lý, chọn Xuất dấu trang. Trình duyệt lưu ra một tệp có đuôi .html, chứa toàn bộ dấu trang và thư mục.
- Chép tệp đó sang máy mới bằng USB, ổ đám mây hoặc gửi cho chính mình.
- Trên máy mới, mở trình duyệt, vào mục Nhập dấu trang và cài đặt (thường nằm trong trình đơn Dấu trang hoặc phần Cài đặt), chọn nhập từ tệp HTML và trỏ tới tệp vừa chép.
- Firefox xuất và nhập trong cửa sổ Thư viện, mục Nhập và sao lưu. Safari xuất qua trình đơn Tệp, mục Xuất, chọn Dấu trang.
- Mở thử vài thư mục trên máy mới, bấm vài dấu trang quan trọng nhất để chắc chúng còn mở được, rồi mới xoá tệp HTML đã chép.
Nếu cùng trình duyệt và cùng hãng, nhập trực tiếp từ trình duyệt khác trên cùng một máy cũng được: Edge và Chrome đều có lựa chọn nhập dấu trang, mật khẩu, lịch sử từ trình duyệt khác cài sẵn trên máy. Mật khẩu là thứ nhạy cảm, chỉ chọn nhập khi đó là máy của bạn.
Chế độ ẩn danh che được gì và không che được gì
Cửa sổ ẩn danh mở bằng Ctrl+Shift+N trên Chrome và Edge (Edge gọi là InPrivate), Ctrl+Shift+P trên Firefox, Cmd+Shift+N trên Safari. Nhiều người tưởng ẩn danh là vô hình trên mạng; thực tế nó chỉ không để lại dấu vết trên chính máy đó.
| Câu hỏi | Ẩn danh có che không | Giải thích ngắn |
|---|---|---|
| Người dùng chung máy có thấy trang bạn xem không | Có che | Lịch sử, cookie, dữ liệu điền biểu mẫu bị xoá khi đóng hết cửa sổ ẩn danh |
| Tài khoản đăng nhập có tự thoát không | Có | Đóng cửa sổ ẩn danh là phiên đăng nhập trong đó mất, hợp khi mượn máy người khác |
| Trang web có biết bạn là ai không | Không che | Đăng nhập vào trang nào thì trang đó vẫn biết; địa chỉ mạng của bạn vẫn hiện với trang web |
| Công ty, trường học, nhà mạng có thấy không | Không che | Mạng nội bộ và nhà cung cấp mạng vẫn có thể ghi nhận các tên miền bạn truy cập |
| Tệp tải về có mất không | Không mất | Tệp vẫn nằm trong thư mục tải về của máy, phải tự xoá nếu không muốn để lại |
| Dấu trang tạo trong ẩn danh có còn không | Còn | Dấu trang lưu vào trình duyệt chính, người khác mở trình duyệt vẫn thấy |
Ẩn danh hợp nhất cho ba việc: đăng nhập tạm trên máy mượn hay máy ở thư viện, kiểm xem một trang hiện ra thế nào khi chưa đăng nhập, và dùng cùng lúc hai tài khoản của một trang. Nó không phải công cụ bảo mật; với máy ở quán hay máy công cộng, vẫn phải đăng xuất và đóng hết cửa sổ trước khi đi.
Xoá lịch sử duyệt web có chọn lọc, không xoá nhầm mật khẩu
Bấm Ctrl+Shift+Delete trên Windows hoặc Cmd+Shift+Delete trên Mac với Chrome và Edge để mở hộp xoá dữ liệu duyệt web. Hộp này có hai thứ bạn phải nhìn kỹ trước khi bấm: khoảng thời gian, và các ô đánh dấu loại dữ liệu.
Khoảng thời gian mặc định có khi là "Từ trước tới nay". Nếu bạn chỉ muốn xoá dấu vết của buổi chiều cho con mượn máy, chọn một giờ qua hoặc hai mươi bốn giờ qua. Các ô đánh dấu thường gồm lịch sử duyệt web, lịch sử tải xuống, cookie, ảnh và tệp trong bộ nhớ đệm, mật khẩu, dữ liệu tự động điền. Bỏ chọn mật khẩu và dữ liệu tự điền nếu bạn không định xoá chúng, xoá nhầm là phải đăng nhập lại mọi nơi mà không nhớ mật khẩu nào.
Muốn xoá chỉ một trang khỏi lịch sử, không cần xoá cả ngày: mở trang lịch sử, rê chuột vào dòng đó, bấm dấu ba chấm hoặc dấu x bên phải và chọn xoá. Muốn xoá mọi lần ghé một trang, Chrome có lựa chọn xoá tất cả từ trang web đó trong trình đơn của dòng lịch sử.
Sau khi xoá, kiểm lại trên chính máy: mở trang lịch sử xem đã sạch đúng phần bạn muốn chưa, mở thử một trang quen xem có còn đăng nhập không. Nếu bạn nhờ AI hướng dẫn, nhớ hỏi kèm câu "xoá như vậy có làm mất mật khẩu đã lưu không" và tự nhìn lại các ô đánh dấu trước khi bấm.
Câu hỏi thường gặp
Dấu trang và Mục yêu thích khác nhau không?
Là một thứ. Chrome, Firefox và Cốc Cốc gọi là dấu trang, Edge và Safari dùng chữ Mục yêu thích cho thanh trên cùng. Cách lưu, sắp thư mục và xuất nhập đều giống nhau về nguyên lý.
Cài lại Windows thì dấu trang có mất không?
Nếu trình duyệt chưa đăng nhập tài khoản đồng bộ và bạn chưa xuất tệp dấu trang thì gần như chắc là mất. Trước khi cài lại máy, xuất dấu trang ra tệp HTML và chép ra USB hoặc ổ đám mây, hoặc bật đồng bộ và kiểm trên máy khác.
Có nên đồng bộ dấu trang bằng tài khoản cá nhân trên máy công ty không?
Nên tránh. Đồng bộ sẽ đưa dấu trang, lịch sử và có khi cả mật khẩu cá nhân sang máy công ty, và ngược lại mang trang nội bộ về máy nhà. Tốt hơn là tạo hồ sơ trình duyệt riêng cho việc công ty và việc cá nhân.
Xoá lịch sử có làm trang web chạy nhanh hơn không?
Xoá lịch sử thuần tuý không làm trang nhanh hơn rõ rệt. Thứ đôi khi giúp trang hết lỗi là xoá bộ nhớ đệm và cookie của riêng trang đang lỗi, việc này có bài riêng trong cùng chuyên mục.
Dùng ẩn danh ở máy công ty thì phòng IT có thấy không?
Thường là vẫn thấy. Ẩn danh chỉ không ghi trên trình duyệt của máy đó, còn mạng công ty, phần mềm quản lý máy hay tường lửa vẫn có thể ghi nhận. Tuân theo quy định dùng máy của công ty là cách đúng.
Lỡ xoá hết dấu trang thì lấy lại được không?
Nếu đang bật đồng bộ, dấu trang bị xoá cũng mất trên mọi máy nên cần làm nhanh. Firefox có bản sao lưu dấu trang tự động trong Thư viện. Với Chrome và Edge, xem lại tệp HTML đã xuất trước đây hoặc bản sao lưu máy; không có những thứ đó thì khó lấy lại.